Teresa Berganza zong niet alleen opera. Ze bezat het coloratuurrepertoire. De Spaanse mezzosopraan overleed op 13 mei 2022 in San Lorenzo de El Escorial. Ze was 89. Haar dood sloot een hoofdstuk af over een van de meest uitgesproken stemmen van de 20e eeuw.
Geboren als Teresa Berganza y García op 16 maart 1933 in Madrid, groeide ze op met muziek in haar botten. Ze studeerde aan het conservatorium van Madrid. Die training wierp snel vruchten af. In 1955 trad ze al op als concertzangeres in Madrid. De rondleidingen volgden. Spanje, Portugal, Frankrijk, Italië, Oostenrijk, Duitsland. Ze trok door Europa met een repertoire dat haar al onderscheidde.
Hoe Teresa Berganza een revolutie teweegbracht in de rol van Rossini
Wat maakte haar beroemd? Het was de manier waarop ze met Mozart en Rossini omging. Met name de hoogvliegende coloratuurrollen. Deze onderdelen vereisen behendigheid. Ze eisen precisie. Berganza had beide.
Haar podiumdebuut kwam in 1957. De locatie was het Aix-en-Provence Festival in Frankrijk. Ze zong Dorabella in Mozarts Cosi fan tutte. Het was een solide start. Maar de echte doorbraken kwamen snel.
In 1958 was de kalender vol. Ze verscheen in La Scala in Milaan als Isabella in Rossini’s L’italiana in Algeri. Ze stapte ook in de rol van Le Comte Ory in hetzelfde huis. Datzelfde jaar vloog ze naar Glyndebourne in East Sussex, Engeland, om Cherubino te zingen in Le nozze di Figaro. Ze was ook in Dallas, Texas, waar ze het opnieuw opnam tegen Isabella. De werkdruk was zwaar. De toejuiching was zwaarder.
Het Rosina Benchmark en debuut van de Metropolitan Opera
In 1960 zong ze Rosina in Rossini’s Il barbiere di Siviglia in Covent Garden in Londen. Deze rol werd een maatstaf voor haar carrière. Het toonde haar komische timing. Het benadrukte haar vocale sprankeling. Critici merkten op dat ze moeilijke passages moeiteloos kon laten lijken.
De Met was de volgende. In 1967 maakte Berganza haar debuut in de Metropolitan Opera in New York City. Ze keerde terug naar Le nozze di Figaro. Het was een homerun voor het Amerikaanse publiek dat haar alleen op platen of via radio-uitzendingen had gehoord. Haar aanwezigheid op het podium was magnetisch.
Daar stopte ze niet. Berganza verscheen in veel van ‘s werelds grootste operahuizen. Haar carrière beperkte zich niet tot het podium. Ze was een geduchte concertzangeres. Ze toerde uitgebreid, vaak vergezeld van haar man, Felix Lavilla. Hij was een pianist-componist. Zowel op als naast het podium vormden ze een formidabel team.
Waarom haar nalatenschap er vandaag toe doet
Waarom praten we dan nog steeds over haar? Omdat ze opnieuw definieerde wat een mezzosopraan kon doen. Vóór haar was de categorie vaak rigide. Berganza heeft die muren doorbroken. Ze bracht Rossini een duidelijkheid die ontbrak. Ze bracht Mozart een dramatisch gewicht toe dat de personages verder verhief dan louter een karikatuur.
Haar invloed strekt zich uit tot zangers die na haar kwamen. Als je een moderne Rosina hoort, ben je dat vaak
